Τρίτη, 6 Οκτωβρίου 2015

Χένινγκ Μάνκελ, ο συγγραφέας και ανθρωπιστής.

Μετά τον υπέροχο Εδουάρδο Γκαλεάνο, χθες πέθανε από καρκίνο ο σουηδός Χένινγκ Μάνκελ, γνωστός ως λογοτεχνικός πατέρας του αστυνόμου Βαλάντερ, αλλά και δραστήριος ακτιβιστής.
Όταν ερωτεύεσαι ένα βιβλίο, συνήθως δεν καταλαβαίνεις αμέσως το λόγο. Μπορεί να είναι το θέμα του, η λογοτεχνική του αξία ή και η δική σου διάθεση τη δεδομένη στιγμή. Μπορεί να είναι και όλα αυτά μαζί.
Για μένα ήταν "Τα σκυλιά της Ρίγα": το 1991, ο αστυνόμος Βαλάντερ ταξιδεύει στη Λετονία, για να ανακαλύψει ποιος δολοφόνησε δυο άντρες, που τα πτώματά τους ξεβράστηκαν στις ακτές της μικρής σουηδικής πόλης όπου ζει. Εκεί, αυτός ο καταθλιπτικός και μονήρης άνθρωπος θα αντικρίσει μια χώρα όπου τα πάντα είναι ρευστά και επικίνδυνα, αφού η ΕΣΣΔ μόλις έχει καταρρεύσει, αλλά η Δημοκρατία είναι άγνωστη λέξη.
Λίγα χρόνια αργότερα, το BBC θα ζωντανέψει στη μικρή οθόνη τα βιβλία του Μάνκελ, με τον Κένεθ Μπράνα στο ρόλο του Βαλάντερ. (Νομίζω ότι ο σαιξπηρικός αυτός ηθοποιός είναι μακράν καλύτερος του σουηδού συναδέλφου του.)

http://www.tanea.gr/news/culture/books/article/5014413/to-melagxoliko-telos-enos-ntetektib/

Όμως ο Μάνκελ δεν είναι απλώς ένας μεγάλος συγγραφέας. Υπήρξε ένας σπουδαίος άνθρωπος, προτού ακόμα επινοήσει τον Βαλάντερ. Από την εποχή που βρέθηκε τυχαία στη Γουινέα Μπισάου στα 22 του και παρέμεινε στη Μοζαμβίκη από ένα καπρίτσιο της τύχης: επειδή το αεροπορικό δρομολόγιο για την Ευρώπη δεν πραγματοποιήθηκε εκείνη την εβδομάδα!
Έτσι, ένας νεαρός Σουηδός με αριστερές ιδέες δίδαξε θέατρο και ανέβασε "Λυσιστράτη", διασκευάζοντας ελαφρά το αριστούργημα του Αριστοφάνη, ώστε να γίνεται αντιληπτό από τους ενθουσιώσεις αλλά αγράμματους θεατές.  
 
Στα 45 χρόνια που πέρασαν από τότε, ο Μάνκελ έγραψε θαυμάσια αστυνομικά βιβλία, ίδρυσε εκδοτικό οίκο για να εκδίδει συγγραφείς που θα έμεναν στην αφάνεια, δίδαξε θέατρο και φρόντισε χιλιάδες ορφανά παιδιά στην Αφρική.
Δεν δίστασε να πάρει μέρος το 2010 στην αποστολή ανθρωπιστικής βοήθειας στη Γάζα και ήταν αυτόπτης μάρτυρας κατά τη δολοφονία 9 συνταξιδιωτών του από τους Ισραηλινούς. Διαδήλωσε και διαμαρτυρήθηκε για την αδικία και τον πόλεμο.
Το 2011 έδωσε συνέντευξη στους Μικέλα Χαρτουλάρη και Ανταίο Χρυσοστομίδη, για την εκπομπή Οι κεραίες της εποχής μας:

http://webtv.ert.gr/katigories/politismos/12avg2015-i-kerees-tis-epochis-mas/

Πίστευε πως δεν αρκεί να γράφεις, πρέπει και να ενεργείς.  Και υπηρέτησε αυτή την άποψη σε όλη του τη ζωή.

3 σχόλια:

Mia Petra είπε...

Αυτό, που πεθαίνουν οι λάθος άνθρωποι, πως σου φαίνεται πάλι; (εντάξει, το ξέρω πως μακροπρόθεσμα όλοι σας θα πεθάνετε, αλλά λέω!:)

Λωτοφάγος είπε...

@ Χαχαχα! Εννοείται ότι όλοι σας θα πεθάνετε, αλλά το να ζουν Κίσινγκερ και Μπους και να πεθαίνουν οι λίγοι ανθρωπιστές που απέμειναν, είναι αποκαρδιωτικό. Δείχνει πως, παρά τη "σοφή" παροιμία, τίποτε δεν πληρώνεται σε αυτόν τον κόσμο. Κι αν πράγματι δεν υπάρχει άλλος, τότε τη βάψαμε, Πέτρα μου.

Mia Petra είπε...

Κι εγώ το πιστεύω ότι ΔΕΝ πληρώνονται όλα εδώ (αλλά και πουθενά αλλού) κι ότι είναι πολλά καθάρματα που τη βγάζουν ζάχαρη ως το τέλος. Συνεπώς ούτε το "μηδένα προ του τέλους" συμμερίζομαι.. Το μόνο που συμμερίζομαι τελικά είναι αυτό που έλεγε ο Βέγγος στον "Ατσίδα": "όλα είναι ατμός"! Χαχα :))